Καστρολογοσ
Κάστρα της Ελλάδας

lens

Παράδεισος, Δήμος Νέστου, Νομός Καβάλας,Αν. Μακεδονία & Θράκη

Τόπειρος

  
★ ★ ★ ★ ★
 <  462 / 850  > 
Τόπειρος
Τοποθεσία:
Παράδεισος, επί της παλιάς ΕΟ, 500μ πριν τη γέφυρα του Νέστου
Περιφέρεια > Νομός:   Greek Map
Αν. Μακεδονία & Θράκη
Ν.Καβάλας
Δήμος > Πόλη ή Χωριό:
Δ.Νέστου
• Παράδεισος
Υψόμετρο:
Υψόμετρο ≈ 40 m 
(Σχετικό ϋψος ≈0 m)
Χρόνος Κατασκευής   Προέλευση
1ος αιών  
ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ
H 
Τύπος Κάστρου   Κατάσταση
Οχυρωμένος Οικισμός  
Ερειπιο
 
 
 
 
 
 
 

Στα ανατολικά του χωριού Παράδεισος, στην διασταύρωση της αρχαίας Εγνατίας οδού με τον Νέστο ποταμό, στη δυτική όχθη του, ιδρύθηκε την εποχή του Αυγούστου, στις πρώτες δεκαετίες του 1ου μ.Χ. αι. η Τόπειρος, που υπήρξε έδρα επισκοπής κατά την παλαιοχριστιανική περίοδο.

Φαίνεται ότι η πολίχνη διατηρήθηκε σε όλη τη Βυζαντινή περίοδο. Ερείπια της οχύρωσης είναι ορατά και σήμερα επάνω στο δρόμο που οδηγεί από το χωριό Παράδεισος στη Ξάνθη.


Τοποθεσία & Στρατηγική Σημασία

Η ίδρυση του οχυρού στο σημείο εκείνο, είναι προφανής. Ο έλεγχος των δρόμων που είχε ανοίξει ο ποταμός Νέστος με το ρου του από Βορρά προς Νότο και ο έλεγχος της μοναδικής Εγνατίας Οδού από Δυσμάς προς Ανατολάς.


Ιστορία

Η Τόπειρος ήταν οχυρωμένη όταν την πολιόρκησαν και την κατέστρεψαν το 549 βάρβαροι επιδρομείς. Μετά από αυτήν την καταστροφή, τα τείχη ανοικοδομήθηκαν επί Ιουστινιανού και κατασκευάσθηκε διατείχισμα από την πόλη μέχρι τον ποταμό για να εξασφαλιστεί ο έλεγχος της ζεύξης του Νέστου.

Το πιο σημαντικό χωρίο για τη θέση της Τοπείρου το έχουμε από τον Προκόπιο, στο κλασσικό έργο του «Περί Κτισμάτων», όπου γράφει:
«Έστι δε τις εν Ροδόπη πόλις αρχαία, Τόπερος ούνομα ή ποταμού μεν ρείθρα περιβάλλεται ει του επί πλείστον, λόφον δ” αυτή επανεστηκότα όρθιον είχεν».

Από το ίδιο κείμενο πληροφορούμαστε επίσης, ότι «βασιλεύς Ιουστινιανός μέγα τω περιβόλω ύψος εντέθεικεν, ώστε υπεραίρει τοσούτω τον λόφον, όσον δη καταδέστερον τα πρότερα ήν».

Μεταγενέστεοι συγγραφείς αναφέρουν, ότι ο Τόπειρος συναντάται και ως Ρούσιον (Ιεροκλέους «Συνέκδημος») και ότι η αρχαία αυτή πόλη επέζησε με το όνομα Πόροι, ως τα χρόνια των Κομνηνών το λιγότερο.

Το σίγουρο είναι κατά την Τουρκοκρατία, από τα τον 15ο αιώνα και μετά, η πόλη ήταν εγκαταλειμμένη.


Δομικά, Αρχιτεκτονικά, Οχυρωματικά Στοιχεία

Σήμερα, σώζεται κομμάτι τείχους, ρωμαϊκών ή βυζαντινών χρόνων. Λόγω της πυκνής βλάστησης, μόνο ένα μικρό τμήμα του τείχους είναι ορατό, αν και το κάστρο εκτείνεται σε έκταση τουλάχιστον 5 στρεμμάτων

Η πόλη έχει σχήμα ακανόνιστου τραπεζίου. Σώζονται τμήματα τειχών και πύργων. Οι γωνιακοί πύργοι είναι κυκλικοί, οι ενδιάμεσοι τετράπλευροι.

Στην οχύρωση αναγνωρίζονται φάσεις της ρωμαϊκής και της ιουστινιάνειας περιόδου, του 7ου αιώνα, της μέσης και της ύστερης βυζαντινής περιόδου (της εποχής των Παλαιολόγων).

Έχει ανασκαφεί μερικώς παλαιοχριστιανική βασιλική με μετασκευές της βυζαντινής περιόδου.


Σχόλια:


Αναζήτηση Google εντός του Καστρολόγου


Road map to Τόπειρος

Πρόσβαση
Διαδρομή προς το μνημείο:
Το κάστρο βρίσκεται πάνω στο δρόμο, στην παλιά Εθνική οδό Καβάλας Ξάνθης, λίγο μετά τον Παράδεισο, 500μ πριν τη γέφυρα του Νέστου. Υπάρχει πινακίδα που υποδεικνύει τη θέση του.
Είσοδος:
Το κάστρο δεν φυλάσσεται ούτε είναι περιφραγμένο αλλά η πρόσβαση είναι αδύνατη λόγω πυκνής βλάστησης. Μόνο τμήματα του εξωτερικού τείχους είναι ορατά.


Γειτονικά Κάστρα
Φρούριο Αυγού
Φρούριο Καλύβας
Φρούριο Μεσεγκούνι
Φρούριο Πετροπηγής
Πολύστυλον
Κάστρο Ξάνθης